11:41:51 - یکشنبه 8 اسفند 1395
داغ کن - کلوب دات کامBalatarinاشتراک گذاری در فیس بوکتویت کردن این مطلب
عربستان برای ایران چه خوابی دیده است
با مجله خبری تکنو۱ همراه باشید تحرک سیاست خارجی عربستان سعودی به ویژه از زمان اوج گیری تنش میان ایران و آمریکا به وضوح گسترده شده است و از منطقه و ورای منطقه عادل الجبیر وزیر خارجه پرکار سعودی دست به کار تدارک وضعیتی است که تاوان حدود یک دهه رخوت سیاست خارجی منطقه ای […]

با مجله خبری تکنو۱ همراه باشید

تحرک سیاست خارجی عربستان سعودی به ویژه از زمان
اوج گیری تنش میان ایران و آمریکا به وضوح گسترده شده است و از منطقه و ورای منطقه
عادل الجبیر وزیر خارجه پرکار سعودی دست به کار تدارک وضعیتی است که تاوان حدود یک
دهه رخوت سیاست خارجی منطقه ای عربستان را باز پس ستاند. آخرین ایستگاه عادل
الجبیر در عراق بوده است اما نباید انتظار داشت که هواپیمای وی در این مقصد متوقف
شود.

به گزارش «تابناک» بی هیچ شکی نباید سفر غیر
منتظره عادل الجبیر به بغداد را آن هم بعد از ۱۳ سال دست کم گرفت. از زمان اشغال
عراق توسط آمریکا در سال ۲۰۰۳ به این سو هیچ مقام ارشد سعودی به شکل رسمی از عراق
دیدار نکرده بود و نفس این امر موضوع سفر الجبیر به عراق را جالب توجه و مهم
میکند.

الجبیر در عراق؛ الراشد در لندن و خوابی که عربستان برای ایران دیده است

این مهم را باید گذاشت در کنار آنکه اکنون یکی
از رقبای بزرگ منطقه ای ایران که از کوچکترین فرصتی برای نقد و انتقاد تند و تیز و
اتهام زنی به سیاست های منطقه ای کشورمان فروگذار نمیکند، وارد خاک کشوری شده است
که نزدیک ترین متحد منطقه ای ایران بوده و انسجام عملیاتی و نظری آن با ایران در
سیاست های منطقه زبانزد است.

در مورد سفر عادل الجبیر به عراق دو دیدگاه
خوشبینانه و بد بینانه میتواند مطرح شود. اول آن که عربستان سعودی در پی آن است که
با نزدیکی به عراق به عنوان متحد درجه اول ایران در منطقه قدمی را که ایران در راه
تنش زدایی با حاشیه خلیج فارس به واسطه کویت و عمان برداشته است، تکرار کند و
الگویی از نزدیکی قدم به قدم و تدریجی به ایران را در پیش بگیرد.

این دیدگاه یک دیدگاه خوشبینانه است و هرچند
تحقق آن میتواند ثبات در منطقه خاورمیانه را به شدت افزایش داده و سرآغازی برای
همکاری های اساسی میان کشورهای منطقه باشد، اما به نظر نمیرسد که عادل الجبیر برای
یک چنین ماموریتی روانه بغداد شده باشد. عربستان اکنون در موضعی نیست که بخواهد
بدون گرفتن امتیازات اساسی از ایران دست به تنش زدایی با کشورمان بزند و از سوی
دیگر وقتی سفر عادل الجبیر را در متن و بستر تحرکات اخیر وی و سخنرانی های انتقادی
او از ایران به ویژه در کنفرانس مونیخ میگذاریم، به سرعت این دیدگاه و این پرده
خوشبینانه از مقابل چشمان ما محو میشود.

این مساله ما را به دیدگاه بدبینانه در مورد سفر
الجبیر به عراق باز میرساند. آنچه به نظر میرسد این است که وزیر خارجه سعودی بعد
از موفقیت هایی که در همراه کردن کشورهای عرب منطقه و مهمتر از همه ترکیه با خود و
علیه ایران داشته است، به تدریج فاز دوم از تحرکات دیپلماسی این کشور برای مقابله
و منزوی کردن ایران را شروع کرده است. فازی که البته فاز بسیار دشوار از نقشه بزرگ
سعودی ها برای ایران است: همراه کردن یا خنثی کردن نزدیکان و متحدان به ایران در
منطقه.

در این زمینه عراق نزدیکترین و محتمل ترین گزینه
برای عربستان است زیرا تکلیف سوریه پیش از این برای سعودی ها مشخص شده و عربستان و
الجبیر حساب ویژه ای بر روی مذاکرات ژنو و دولت انتقالی و احتمالا دولت بعدی سوریه
باز کرده اند. دولتی که هرچه باشد بهتر از دولت بشار اسد و متحد ایران برای سعودی
ها است.

بیانیه وزارت خارجه عراق در مورد این دیدار که
روز گذشته منتشر شد، واجد نکته ای اساسی در این خصوص است. این بیانیه در بخشی به
صراحت بیان کرده است که عادل الجبیر در این دیدار گفته، بیطرفی عراق میتواند زمینه
آشتی بین ایران و عربستان را فراهم آورد.

هرچند الجبیر به وضوح از لفظ آشتی میان ایران و
عربستان سخن گفته؛ اما هنوز هیچ ذهن هشیاری سخنان چندی قبل وی در مونیخ یا پیشتر
از آن در لندن و پاریس را فراموش نکرده است که به وضوح بیان کرد تلاش برای تنش
زدایی بین ایران و عربستان بیهوده و بی نتیجه است. پس میتوان به خوبی حدس زد که
تله الجبیر این است که عراق را اگر نمیتوان در صف متحدان عربستان علیه ایران
درآورد، اما خنثی میتوان ساخت. تقاضای بی طرفی از عراق تقاضای جدی از سوی عربستان
است.

اما آنچه این دیدگاه بدبینانه را در مورد سفر
الجبیر به عراق تشدید و تقویت میکند، مقاله هفته گذشته عبدالرحمن الراشد، سردبیر
سابق الشرق الاوسط لندن است که در همین روزنامه و همچنین در شبکه خبری العربیه
منتشر شد. الراشد در این مقاله از دنیای عرب به ویژه مصر، عربستان، امارات و اردن
خواسته است که دست به ایجاد یک ائتلاف مشترک نظامی برای مهار ایران بزنند.

وی با تکرار مکررات ترامپ و سعودی ها در مورد
این که توافق هسته ای منجر به تهاجمی شدن سیاست خارجی ایران در منطقه شده است،
گفته است تنها تغییر در رفتار ایران بعد از این توافق این است که وضعیت مالی و
نظامی ایران اکنون بسیار بهتر شده است. وی بیان کرده است ایران خلا قدرت در عراق
را پر کرده است و مشغول توسعه هژمونی خود در عراق، سوریه و یمن است.

وی بیان کرده: همکاری نظامی تحت هر تدابیری ایده
ای بسیار خوب و ضروری برای مهار ایران است به ویژه اگر از حوزه نظامی نیز فراتر
رود. ایجاد یک اتحاد برای مقابله با ایران یک توازن نظامی لازم برای مقابله با
اتحاد نظامی ایران که شامل عراق و سوریه است، میباشد.

الجبیر در عراق و الراشد در لندن به خوبی خوابی
که عربستان برای ایران دیده است را تعبیر و تفسیر میکنند. موضوعی که اکنون بعد از
مقاله چندی قبل وال استریت ژورنال – مبنی بر تلاش آمریکایی های و کشورهای عرب
منطقه برای ایجاد نهادی مثل ناتو در برابر ایران – رنگ و بوی جدی تری به خود
میگیرد.

تبليغات